Klauzule społeczne w przetargach

Od 1 października 2015 roku wszystkie biura, jednostki pomocnicze oraz wybrane jednostki organizacyjne Urzędu m. st. Warszawy będą uwzględniać kryteria kodeksu pracy i społeczne w zamówieniach publicznych. Zarządzenie prezydent Warszawy z 1 września 2015 roku zaleca stosowanie wymogu zatrudnienia m.in. na umowę o pracę w przetargach o wartości powyżej 30 tys. euro na m.in. usługi gastronomiczne i cateringowe, utrzymanie zieleni, roboty budowlane oraz usługi związane z utrzymaniem czystości. Jest to rekomendowane także w pozostałych postępowaniach oraz w ogłoszeniach poniżej 30 tys. euro.

Stosowanie klauzul społecznych w przetargach na zamówienia publiczne jest szczególnie istotne z uwagi na konieczność odpowiedniego kalkulowania budżetów przez instytucje oraz przygotowania ofert przez wykonawców. Dzięki zawarciu w zamówieniu stosownych wymogów – dotyczących między innymi formy zatrudnienia w oparciu o umowę o pracę oraz wymiaru etatu – cena usługi przestaje być jedynym kryterium wyboru oferty. Umożliwia to stworzenie stabilnych warunków partnerom realizującym zamówienie i zagwarantowanie pracownikom wynagrodzenia przynajmniej na poziomie minimum ustawowego.

Odejście od dominującej roli kryterium ceny oraz wdrażanie w procedurach przetargowych jasnych kryteriów jakościowych ma na celu ustabilizowanie polskiego rynku pracy. Zgodnie z intencją ustawodawcy, zamawiający powinni realizować dobre praktyki, do których zalicza się między innymi wymaganie zatrudnienia pracowników na umowy o pracę do realizacji konkretnych zamówień publicznych czy pełna waloryzacja umów w toku.

„Podjęte przez warszawski ratusz działania to krok w słuszną stronę. Mamy nadzieję, że wprowadzone rozwiązania będą stopniowo rozszerzane na kolejne rodzaje przetargów, np. usług ochrony. Przepisy dotyczące stosowania klauzul społecznych dają dobry wzorzec pozostałym samorządom w Polsce. Liczymy na to, iż przykład Warszawy przyczyni się do upowszechnienia stosowania klauzul przez pozostałe podmioty i instytucje publiczne w kraju” – komentuje Marek Kowalski, Przewodniczący Rady Zamówień Publicznych przy Konfederacji Lewiatan.

Instytucje, które przy konstruowaniu swoich budżetów na zamówienia publiczne uwzględniają w nich klauzule społeczne, niestety wciąż należą w Polsce do rzadkości. Szereg podmiotów publicznych wciąż nie kalkuluje budżetu w taki sposób, by pracodawcy mieli zagwarantowane środki na płacę dla pracowników przynajmniej w wysokości minimalnego wynagrodzenia. Jest to szczególnie istotne w kontekście wprowadzenia obowiązkowego ozusowania umów-zleceń, które nastąpi 1 stycznia 2016 roku.

Jedynym sposobem na zabezpieczenie interesu każdej ze stron jest jak najszybsza waloryzacja długoterminowych kontraktów – najpóźniej z końcem 2015 roku. Renegocjacje budżetów przewiduje znowelizowana ustawa Prawo zamówień publicznych. Intencją Ustawodawcy, który wprowadził zmiany do przepisów, było zabezpieczenie wykonawców – a tym samym również pracowników – w przypadku nieprzewidzianych zmian w prawie, które mogą narazić płynność wykonywania usług w sektorze publicznym.

Źródło: Lewiatan
Foto: Lewiatan